Altın fiyatlarındaki yükseliş ve asgari ücrette yıllar içerisinde yapılan artışlar, “Bir aylık asgari ücretle kaç gram altın alınabiliyor?” sorusunu yeniden gündeme getirdi.
Düzce Hür Haber, bu sorunun cevabını ortaya koymak için 2016’dan 2026’ya uzanan 10 yıllık dönemi aynı tarih üzerinden karşılaştırdı. Her yıl 3 Ekim tarihinde yürürlükte bulunan aylık net asgari ücret, aynı tarihin gram altın satış fiyatına bölündü.
Ortaya çıkan hesaplamaya göre 2016 yılında bir aylık net asgari ücret yaklaşık 10,24 gram altına karşılık gelirken, 3 Ekim 2026 itibarıyla bu miktar 4,29 gram seviyesinde bulunuyor.
Bugün bir asgari ücret kaç gram altın ediyor?
2026 yılında geçerli aylık net asgari ücret 28 bin 75 lira 50 kuruş.
3 Ekim 2026 için karşılaştırmada kullanılan gram altın satış referansı ise 6 bin 544 lira 86 kuruş.
Bu rakamlarla yapılan hesapta:
28.075,50 TL ÷ 6.544,863 TL = yaklaşık 4,29 gram
Buna göre aylık net asgari ücret, kullanılan gram altın satış referansı üzerinden yaklaşık 4,29 gram altına karşılık geliyor.
Bu rakam Düzce’deki kuyumcuların fiziki gram altın için uyguladığı tek ve sabit bir satış fiyatı anlamına gelmiyor. Kuyumcular ve satış noktaları arasında fiyat ve alış-satış makası farklılık gösterebildiği için hesaplama, yıllar arasında aynı yöntemle karşılaştırma yapılabilmesi amacıyla kullanılan fiyat serisine dayanıyor.
10 yıl önce 10 gramın üzerindeydi
Aynı yöntem 3 Ekim 2016 tarihine uygulandığında ise farklı bir tablo ortaya çıkıyor.
2016 yılında aylık net asgari ücret yaklaşık 1.301 TL seviyesindeyken, karşılaştırmada kullanılan 3 Ekim tarihli gram altın satış fiyatı 127,036 TL seviyesindeydi.
Buna göre:
1.300,99 TL ÷ 127,036 TL = yaklaşık 10,24 gram
Başka bir ifadeyle 10 yıl önce bir aylık net asgari ücret, aynı tarih yöntemiyle hesaplandığında 10 gramın üzerinde altına karşılık geliyordu.
10 yıldaki fark 5,95 gram
2016 ve 2026 sonuçları karşılaştırıldığında dikkat çekici bir fark ortaya çıkıyor.
3 Ekim 2016: yaklaşık 10,24 gram
3 Ekim 2026: yaklaşık 4,29 gram
İki dönem arasındaki fark yaklaşık 5,95 gram.
Oransal olarak hesaplandığında net asgari ücretin gram altın karşılığı, bu iki tarih arasında yaklaşık yüzde 58,1 azalmış durumda.
Ancak bu oran, genel satın alma gücünün yüzde 58,1 azaldığı anlamına gelmiyor. Hesaplama yalnızca aylık net asgari ücretin gram altın karşısındaki değişimini gösteriyor.
Değişim her yıl aynı yönde olmadı
10 yıllık dönem yalnızca başlangıç ve bitiş rakamlarından oluşmuyor.
Yıllar içerisinde hem asgari ücret hem de gram altın fiyatı farklı oranlarda değiştiği için, ücretin gram altın karşılığı bazı dönemlerde düşerken bazı dönemlerde yeniden yükseldi.
Örneğin 2018’de hesaplanan karşılık yaklaşık 6,92 gram seviyesindeyken 2019’da 7,35 grama yükseldi.
2020’de yaklaşık 4,90 grama gerileyen karşılık, 2021’de 5,63 gram seviyesine çıktı.
2022’de yaklaşık 5,55 gram olarak hesaplanan miktar, 2023’te 7,06 grama kadar yükseldi.
2024’te yeniden gerileyerek yaklaşık 5,81 gram oldu.
Bu nedenle 2016-2026 dönemini “her yıl kesintisiz düşüş yaşandı” şeklinde değerlendirmek doğru değil.
Uzun dönem karşılaştırmasında belirgin bir gerileme bulunmasına rağmen yıllar arasında yükselişler de yaşandı.
2025 ile 2026 sonucu dikkat çekti
Hesaplamada dikkat çeken noktalardan biri de son iki yıl arasındaki yakınlık oldu.
3 Ekim 2025 verileri kullanıldığında bir aylık net asgari ücretin gram altın karşılığı yaklaşık 4,29 gram seviyesinde hesaplanıyor.
3 Ekim 2026’da da sonuç yine yaklaşık 4,29 gram çıkıyor.
İki değer daha fazla ondalık basamakla hesaplandığında küçük bir farklılık bulunmasına rağmen, iki ondalık basamağa yuvarlandığında her iki yılın sonucu da 4,29 gram oluyor.
Dolayısıyla net asgari ücret 2026’da TL bazında yükselmesine rağmen, gram altın fiyatındaki değişim nedeniyle ücretin altın karşılığı 3 Ekim tarihleri karşılaştırmasında geçen yıla göre belirgin bir değişiklik göstermedi.
Asgari ücret arttı, gram altın daha hızlı yükseldi
2016’da yaklaşık 1.301 TL olan aylık net asgari ücret, 2026’da 28 bin 75 lira 50 kuruşa yükseldi.
Buna karşılık karşılaştırmada kullanılan gram altın satış fiyatı aynı tarih aralığında 127,036 TL’den 6.544,863 TL’ye çıktı.
Yapılan hesaplamada net asgari ücretin 2016-2026 dönemindeki nominal artışı yaklaşık yüzde 2.058, kullanılan gram altın fiyatındaki nominal artış ise yaklaşık yüzde 5.052 seviyesinde gerçekleşti.
Gram altının TL fiyatının aynı dönemde net asgari ücretten daha yüksek oranda artması, ücretin gram altın karşılığındaki uzun dönemli gerilemenin matematiksel nedenini oluşturuyor.
Hesabı nasıl yaptık?
Düzce Hür Haber’in hazırladığı karşılaştırmada farklı yıllardaki farklı dönemlerin birbirine karıştırılmaması için her yıl aynı takvim günü olan 3 Ekim esas alındı.
Her yıl 3 Ekim tarihinde yürürlükte bulunan aylık net asgari ücret, aynı tarihteki gram altın satış fiyatına bölündü.
Hesaplamada kullanılan formül:
Net asgari ücret ÷ gram altın satış fiyatı = teorik gram altın karşılığı
2022 ve 2023 yıllarında asgari ücret yıl içerisinde ikinci kez değiştirildiği için bu iki yılda 3 Ekim tarihinde yürürlükte bulunan ikinci dönem net asgari ücret rakamları dikkate alındı.
Böylece bütün yılların aynı tarih ve aynı hesaplama yöntemiyle karşılaştırılması amaçlandı.
Bu hesap neyi gösteriyor?
Çalışma, aylık net asgari ücretin gram altın karşısındaki değişimini ortaya koyuyor.
Ancak altın tek başına genel satın alma gücünün ölçüsü değil.
Kira, gıda, enerji, ulaşım, giyim ve diğer mal ve hizmetlerin fiyat hareketleri bu hesaplamada yer almıyor.
Bu nedenle ortaya çıkan yaklaşık yüzde 58,1’lik değişim, “asgari ücretlinin genel satın alma gücü yüzde 58,1 azaldı” şeklinde yorumlanamaz.
Aynı şekilde hesaplamada kullanılan gram altın fiyatları bir karşılaştırma referansı niteliğinde. Düzce’deki kuyumcuların fiziki altın satış fiyatları ve alış-satış makasları farklılık gösterebilir.
10 yılın hesabı: 10,24 gramdan 4,29 grama
Düzce Hür Haber’in aynı tarih ve aynı yöntem üzerinden yaptığı karşılaştırmanın iki uç noktası şöyle:
2016: yaklaşık 10,24 gram
2026: yaklaşık 4,29 gram
Böylece 3 Ekim tarihleri esas alındığında aylık net asgari ücretin gram altın karşılığı 10 yılda yaklaşık 5,95 gram azaldı.
Oransal değişim ise yaklaşık yüzde 58,1 olarak hesaplandı.
Bununla birlikte ara yıllardaki veriler, değişimin kesintisiz şekilde tek yönde gerçekleşmediğini; bazı yıllarda asgari ücretin gram altın karşılığının yeniden yükseldiğini de gösteriyor.
Düzce /Merkez
